طبیعت و سلامت روان؛ پژوهش های تازه از دوز طلایی ۱۵ دقیقه در روز و نقش فضای سبز شهری می گویند
پژوهش های تازه نشان می دهند حتی ۱۵ دقیقه حضور روزانه در طبیعت و فضاهای سبز شهری می تواند مزایای چشمگیری برای کاهش اضطراب و اختلالات خلقی به همراه داشته باشد؛ یافته هایی که فضای سبز را از یک عنصر زیبایی شناختی شهری به یک راهبرد درمانی و پیشگیرانه عمومی ارتقا داده است.
به گزارش سلامت نویس؛ ارتباط میان طبیعت و آرامش ذهنی از دیرباز در فرهنگ جوامع گوناگون شناخته شده است. اکنون پژوهش های تازه، این رابطه را با دقت بیشتر و به شکل کاربردی بررسی کرده اند.
دوز طلایی طبیعت
پژوهش مهمی که از سوی پژوهشگران دانشگاه هاروارد انجام شد، نشان داد حتی ۱۵ دقیقه حضور در طبیعت و فضاهای سبز شهری می تواند مزایای چشمگیری برای طیف وسیعی از اختلالات سلامت روان، مانند اضطراب و اختلالات خلقی، به همراه داشته باشد. این پژوهش مدل سازی های تازه ای ارائه داد تا شهرسازان بتوانند پیش بینی کنند با افزایش فضای سبز در شهرها، چه تعداد از موارد اختلالات روانی و هزینه های درمان کاهش می یابد.
طبیعت یک اندازه نیست
یک مطالعه گسترده در دانشگاه میشیگان با بررسی نزدیک به ۴۰۰۰۰۰ تجربه واقعی نشان داد طبیعت مفهوم یکسانی ندارد؛ یعنی پارک های شهری، جنگل های انبوه یا فضاهای سبز کوچک محله ای تأثیرات روانی متفاوتی ایجاد می کنند. پارک های شهری بیشتر با تعاملات اجتماعی، پویایی، شادی های جمعی و کاهش سریع استرس روزمره پیوند دارند، در حالی که طبیعت بکر و جنگل ها بیشتر به بازیابی ذهنی عمیق، تفکر و آرامش درون گرا کمک می کنند.
بهبود شناخت و کاهش افسردگی
پژوهشی دیگر تأیید کرد دسترسی به فضای سبز مسکونی با بهبود سرعت پردازش مغز، توجه و عملکرد شناختی در زنان میانسال ارتباط مستقیم دارد. این مطالعه نشان داد فضای سبز با کاهش سطح افسردگی، که خود عاملی خطرناک برای زوال عقل است، به سلامت مغز کمک شایانی می کند.
نقش نوع فعالیت و فضای آبی
پژوهش های تازه نشان می دهند بهره مندی از مزایای سلامت روان فضای سبز تنها به وجود درخت و گیاه محدود نمی شود، بلکه نوع فعالیت های انجام شده در پارک، مانند ورزش، پیاده روی دسته جمعی یا خلوت گزینی، و امکانات کالبدی آن نقش مهمی در کیفیت پیامدهای سلامت روان دارند. در کنار فضای سبز، توجه پژوهشگران به سوی فضای آبی، یعنی رودخانه ها، دریاچه ها، ساحل دریا و آب نماها، نیز جلب شده است. بررسی های تازه نشان می دهند فضاهای آبی فراتر از آرامش بخشی معمولی، نقشی حیاتی در تاب آوری ذهنی طولانی مدت، بهبود خلق و خو و تقویت سلامت روان کودکان و بزرگسالان ایفا می کنند.
جمع بندی و توصیه
امروزه در کشورهای پیشرفته، فضای سبز دیگر تنها یک عنصر زیبایی شهری به شمار نمی رود، بلکه به عنوان یک راهبرد درمانی و پیشگیرانه در سطح شهرهای بزرگ شناخته می شود. توصیه پژوهشگران این است که افراد دست کم حدود ۱۲۰ دقیقه در هفته را به حضور هدفمند در طبیعت یا فضاهای سبز اختصاص دهند تا از مزایای اثبات شده آن، مانند کاهش هورمون استرس، بهبود تمرکز و ارتقای بهداشت روان، بهره مند شوند. با این حال، حضور در طبیعت جایگزین درمان های تخصصی اختلالات روانی نیست و افرادی که نشانه های پایدار افسردگی یا اضطراب دارند، بهتر است از مشاورهٔ متخصص سلامت روان نیز استفاده کنند.
